Prawo cudzoziemskie w Polsce to dość specyficzna i dynamicznie zmieniająca się dziedzina prawa. Prawnicy zajmujący się tym tematem zdążyli już się przyzwyczaić do tego, iż zmiany w szeroko rozumianym prawie cudzoziemskim są dość częste i dokonywane w pośpiechu, lecz okres ostatnich miesięcy 2025 roku wydaje się już być prawdziwym wyzwaniem w kontekście ilości opracowywanych aktów ustawodawczych i wykonawczych. Ze względu na dynamizm wprowadzanych zmian postanowiliśmy zwięźle omówić kilka aktów wykonawczych, które weszły w życie w dniu 01 grudnia 2025 r.
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 listopada 2025 r. w sprawie wniosku o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy.
Rozporządzenie opublikowane dnia 28 listopada 2025 r., które weszło w życie 1 grudnia 2025 r. określa m.in. nowy wzór formularza wniosku o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy oraz nowe wzory załączników do wniosku o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy. Mimo, iż w tej części rozporządzenie wprowadziło tylko szereg bardzo drobnych zmian, wywołało ono trochę zamętu w postępowaniach pobytowych.
Akt wykonawczy został opublikowany tuż przed weekendem (w piątek), zaczął zaś obowiązywać już od poniedziałku. Zatem, jeżeli cudzoziemiec szykował się do składania wniosku w grudniu, zebrał wszystkie niezbędne dokumenty(uzupełnił, wydrukował, podpisał wniosek pobytowy, a jego pracodawca uzupełnił załącznik nr 1 do wniosku pobytowego itp.) oraz złożył ten zestaw dokumentów do urzędu wojewódzkiego już w grudniu, to zapewne już napotkał pewne komplikacje albo wkrótce o nich się dowie (po otrzymaniu pisma z urzędu). Stary wzór wniosku oraz załącznik nr 1 nie mogą być już wykorzystane w postępowaniu pobytowym. Dlatego, w opisanej powyżej sytuacji, cudzoziemiec będzie musiał raz jeszcze uzupełnić wniosek pobytowy (wg aktualnego wzoru), zaś jego pracodawca powinien wydać cudzoziemcowi nowy załącznik.
Należy pamiętać, że złożenie wniosku na niewłaściwym formularzu stanowi jedynie brak formalny i nie jest przyczyną automatycznej odmowy rozpoznania wniosku. Jednak nieusunięcie tego braku w wyznaczonym terminie (jak również innych braków formalnych) będzie skutkowało odmową wszczęcia postępowania.
Rozporządzenie określa również inne kwestie, np. liczbę fotografii dołączanych do wniosku (teraz już wymagane są tylko dwie fotografie cudzoziemca, nie cztery jak było dotychczas), zasady pobierania odcisków linii papilarnych czy też wzór stempla potwierdzającego złożenie wniosku, ale są to zmiany czysto techniczne i nie powinny one mieć wpływu na wszczynane postępowania.
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 20 listopada 2025 r. w sprawie wysokości opłat w związku z wnioskiem o wydanie zezwolenia na pracę oraz w związku z oświadczeniem o powierzeniu pracy cudzoziemcowi
Z dniem 1 grudnia 2025 r. zmianie uległa wysokość opłat wnoszonych przez pracodawców chcących zatrudnić cudzoziemca w oparciu o zezwolenie na pracę czy też oświadczenie o powierzeniu pracy cudzoziemcowi. Nowe opłaty wynoszą:
– 200 zł – w przypadku zezwolenia wydawanego na okres do 3 miesięcy (wcześniej 50 zł);
– 400 zł – w przypadku zezwolenia wydawanego na okres powyżej 3 miesięcy (wcześniej 100 zł);
– 800 zł – w przypadku delegowania cudzoziemca na terytorium RP (wcześniej 200 zł);
– 400 zł – w przypadku wpisu oświadczenia o powierzeniu pracy cudzoziemcowi do ewidencji oświadczeń (wcześniej 100 zł);
– 100 zł – w przypadku zezwolenia na pracę sezonową (wcześniej 30 zł).
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 20 listopada 2025 r. w sprawie szczególnych przypadków, w których cudzoziemiec uprawniony do pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej może wykonywać pracę bez zezwolenia na pracę lub oświadczenia o powierzeniu pracy cudzoziemcowi
Konieczność wydania przedmiotowego rozporządzenie wynikała z wejścia w życia w dniu 1 czerwca 2025 r. szeregu ustaw, m.in. ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia (na mocy której uchylona została ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy) oraz ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Akt wykonawczy zastępuje rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 kwietnia 2015 r. w sprawie przypadków, w których powierzenie wykonywania pracy cudzoziemcowi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest dopuszczalne bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę i na nowo określa szereg przypadków, kiedy cudzoziemiec uprawniony do pobytu na terytorium RP może wykonywać pracę bez konieczności wcześniejszego uzyskania zezwolenia na pracę lub oświadczenia o powierzeniu pracy cudzoziemcowi. Nowe rozporządzenie w swojej treści jest dość podobne do poprzedniego. Nie mniej, jeżeli cudzoziemiec był zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na mocy poprzedniego rozporządzenia, zaś nowe rozporządzenie już nie przewiduje takiej okoliczności, nie oznacza to, że praca tego cudzoziemca z dnia na dzień stała się nielegalna, bowiem może on kontynuować pracę bez zezwolenia lub bez oświadczenia na zasadach dotychczasowych jeszcze do maja 2026 roku.
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 listopada 2025 r. w sprawie państw, których obywateli mogą dotyczyć oświadczenia o powierzeniu pracy cudzoziemcowi oraz niektóre przepisy dotyczące zezwolenia na pracę sezonową
Tak zwana procedura oświadczeniowa, czyli możliwość zatrudnienia cudzoziemców na uproszczonych zasadach, pierwotnie dotyczyła obywateli sześciu państw: Armenii, Białorusi, Gruzji, Mołdawii, Ukrainy oraz Rosji. W 2022 r., po pełnoskalowej agresji Rosji na Ukrainę, Rosja została wykreślona z tej listy, zaś nowe rozporządzenie wykreśla z tej listy również i Gruzję, co oznacza, że z dniem 1 grudnia 2025 roku pracodawcy nie mogą już rejestrować nowych oświadczeń dla obywateli Gruzji.